Viet Writer
Và Mai Có Nắng
-
Chương 25
Thẩm Mặc đi theo Mã điển sử rời khỏi phường Vĩnh Xương tới phía tây bắc, đi qua mấy con đường, vượt qua mấy cây cầu đá, liền nhìn thấy một dòng sông rộng. Chỉ thấy trên dòng sông thuyền bè qua như mắc cửi, nhà cửa hai bên bờ kề nhau san sát, đây chính là con sông ranh giới giữa hai huyện Sơn Âm và Hội Kê.
Dọc theo hai bờ sông là hai con đường lớn song song, phía đông là đường cái Hội Kê, phía tây là đường cái Sơn Âm. Ba con đường giao thông thủy lộ thông qua bến tàu đếm không xuể dừng bên sông, nối liền với nhau.
Đi dọc theo đường cái Hội Kê tiến về phía bắc, đường càng ngày càng rộng, cửa hiệu càng ngày càng đông đúc, đây là nơi phồn hoa nhất thành Thiệu Hưng, tên Phủ Hoành Nhai. Ý nghĩa cái đúng như cái tên, chính là một con đường lớn nằm ngang phía trước phủ nha Thiệu Hưng. Còn phủ nha nằm hướng Bắc Nam, con đường tất nhiên là theo hướng đông tây. Chỗ giao cắt với hai con đường cái và con sông ranh giới có tên là Hiên Đình Khẩu. Bởi vì trên một tòa nhà gỗ bên sông, có treu một tấm biển tên "Cổ Hiên Đình". Trên đình lâu thờ phụng Đại từ đại bi Quán thế âm Bồ Tát. Nhưng vì đương kim thiên tử si mê tu đạo, cho nên rất là oán giận với vị Quan Âm Đại Sĩ tu đạo Phật này. Tri phủ Thiệu Hưng thậm chí hạn chế người không trọc tiến vào cúng bái, cho nên hương hỏa không vượng, trong rất nhiều đền thờ dựng đài đá, trông có vẻ hết sức rách nát.
Nhưng Hiên Đình Khẩu từ xưa tới nay luôn là khu sầm uất của thành Thiệu Hương. Buôn bán, giao thông thủy lục đa phần tập trung ở nơi này.
Thẩm Mặc đi tới dưới lầu gỗ, tầm nhìn bất giác bị một phiến đá cao hơn mặt đường xung quanh thu hút.
Mã điển sử chú ý tới ánh mắt của y, cười nói:
- Tiểu tử, nhìn thấy chặt đầu ở nơi này rồi hả?
Thẩm Mặc hoang mang lắc đầu, trí nhớ của y không có phần này.
- Không ngờ còn là chú nhóc ngoan ngoãn.
Mã điển sử bật cười:
- Huyện Hội Kê chúng ta xử quyết tử tù ngay ở tảng "đá hành hình" này đấy...
Nói rồi đưa tay ra minh họa, nhe cái miệng đầy răng vàng nói:
- Giờ ngọ tam khắc, rắc một cái, máu như suối, thế là một cái đầu lâu rơi xuống đất...
Dưới ánh mặt trời chói chang, Thẩm Mặc không khỏi rùng mình, y không ngờ cái tảng đá trơn bóng chu vi chưa tới ba xích này lại là con đường đi tới suối vàng.
Đi vội tới trước, rời khỏi cái chỗ quỷ quái đó, liền thấy không xa có một hòn núi nhỏ xanh um tùm, mặt nam của núi đối diện với y, là một kiến trúc hùng vĩ liên miên. Thẩm Mặc bất lực phát hiện ra, mình cũng chẳng biết rốt cuộc đâu mới là nhà môn. Không khỏi thầm cười khổ :"Mười mấy tuổi đầu còn chưa đi một vòng quanh huyện thành, tiền thân của mình đúng là nam nhân trong cung cấm". Nhưng y không nghĩ tới, nếu người ta chẳng một lòng đọc sách thách hiền, hai tai không nghe chuyện ngoài cửa, thì bằng vào cái gì lẻn vào hàng ngũ người đọc sách?
Tới nơi rồi y mới biết, quần thể kiến trúc kia là do hai huyện nha và một phủ nha tạo thành. Kiến trúc cao nhất ở giữa, chính là nơi đặt phủ nha của phủ Thiệu Hương dưới quyền bố chính sư ti Giang Chiết của Đại Minh. Hai tòa kiến trúc lớn ở bên trái thấp hơn một chút chính là huyện nha của Hội Kê và Sơn Âm, đều cách phủ nha không quá trăm bước.
Đừng thấy ba nha môn nằm kế sát nhau như vậy, nhưng thực tế chỉ có công văn qua lại với nhau. Ba vị trưởng quan địa phương không hề qua lại, chẳng phải vì hai vị đại nhân kia đều lười như Lý huyện lệnh. Mà là bởi vì tri phủ đại nhân tuân thủ quy củ quan trường "tri phủ không vào huyện nha", cho nên mọi người ai ở trong nha môn người nấy. Dựa vào thư từ liên lạc cảm tình với nhau thôi.
Thẩm Mặc đi theo Mã điển sử đi vào huyện nha Hội Kê ngoài cùng phía đông. Trước tiên nhìn thấy một bức tường ngói màu trắng, mặt tường quay ra phía nam, trên mặt dán đầy các loại cáo thị.
Vòng qua bức tường chắn, liền nhìn thấy phía cửa chính đằng xa có một tấm biển lớn ghi "Trung Liêm Phường". Hết sức khí phái cao lớn, bao chùm hết khung cửa nha môn.
Tấm biển và bức tường đối diện với nhau, ở giữa cách một sân rộng chừng năm mươi trượng. Hai bên sân rộng đều có một cái đình. Đình bên trái "Thân Minh Đình", là dùng để công bố những vụ án hình sự được phá gần đây nhất, cùng với kết quả phát xử vụ án, thậm chí ngay cả danh sách chặt đầu cũng được dán ở trong đó. Hiển nhiên là để răn đe cái ác.
Đối diện với nó là một tòa đình có tên là "Tinh Thiện Đình", toàn công bố những hành động trinh tiết, nhân ái hiếu lễ, dùng đễ tuyên dương việc tốt. Không chỉ trước huyện nha, mà trong các phường cũng có hai loại đình "trừng ác hướng thiện" này.
Phía chính giữa nha môn, ngay trung tâm sân rộng, còn có một cái Thánh Dụ Đình, bên trong có một tấm bia đá, bên trên khắc sáu điều thánh dụ của Thái tổ cao hoàng đế, tổng cộng hai mươi bốn chữ "hiếu thuận phụ mẫu, tôn kính trưởng thượng, hòa mục hương lý, giáo huấn tử tôn, ác an sinh lý, vô tác phi vi". Mỗi tháng vào mùng một và mười lăm, huyện quan đều tới tuyên giảng với quần chúng, dạy bọn họ dựa theo sáu điều thánh dụ này mà làm người. Làm con ngoan của triều đình, làm lương dân của Lý đại nhân.
Đoàn người đi vòng qua Thánh Dụ Đình, lúc này mới tới trước cửa huyện nha. Chỉ thấy tường hai bên cửa nha môn, cũng dán đầy đủ mọi thứ văn thư của quan phủ.
Thẩm Mặc nhìn đôi sư tử đá canh sáu cánh cửa, thầm nhủ:" Có lẽ Lục Phiến Môn từ nơi này mà ra."
Đi theo Mã điển sử tất nhiên là không cần phải thông báo, cả đoàn người theo từ cửa phụ đi vào huyện nha. Vừa mới vào Thẩm Mặc liền thấy một bức tường phù điêu, y biết cái này tên là Tiêu Tường, mang ý trang nghiêm trọng thể.
Vòng qua tiêu tường, tới trong sân huyện nha, liền thấy hai bên có hai viện tử, một bên treo biển "Dần Tân Quán", là dịch trạm của bản huyện, bên kia là nhà ngục huyện đầy âm khí.
Hai tòa kiến trúc hoàn toàn chẳng dính dáng gì tới nhau này nằm đối diện, Thẩm Mặc thẩm nhủ :" Chỗ duy nhất giống nhau là có thể ở miễn phí." Trong cái sân này ở góc phía đông bắc có một cái miếu thổ địa nho nhỏ, bên trong không cung phụng thổ địa, mà là mấy con bù nhìn rơm rất đặc biệt. Đó là năm xưa thái tổ gia lột da đám tham quan sau đó nhét cỏ vào bên trong tạo thành.
Cái thứ khủng bố này đặt bên trong miếu thổ địa, mỗi khi có quan viên mới tới nhậm chức, đều phải vào tham quan chiêm ngưỡng một chút, để tăng thêm ý thức liêm chính.
Đi qua nhị môn chính là dãy thứ hai của huyện nha, cũng là dãy lớn nhất trong huyện nha, do hai viện lạc đông tây tạo thành. Trương huyện thừa, Trần chủ bộ và Mã điển sử đều có một tiểu viện riêng làm nơi làm việc. Còn là nơi đặt chỗ làm việc của lục phòng "lại hộ hình binh lễ công".
Kho lúa, kho bạc của bản huyện đều được đặt nơi này, canh phòng hết sức nghiêm ngặt.
Đi qua dãy nhà này, Thẩm Mặc mới nhìn thấy đại đường của huyện nha.
Nhưng ở trong con đường lớn thông tới đại đường còn có tiểu đình có tên là "Giới Thạch Đình". Trong đình thờ cùng một tấm bia đá, mặt hướng ra ngoài của tấm bia đá khắc ba chữ lớn "công sinh minh". Vòng qua phía sau liền nhìn thấy mười sáu chữ ‘nhĩ bổng nhĩ lộc, dân cao dân chi ; hạ dân dịch ngược, thượng thiên nan khi.’
* Bổng lộc của quan là máu thịt của dân, dân chúng dễ dàng bị bức hiếp nhưng trời cao thì không dễ
Mã điển sử để Thẩm Mặc đợi ở bên ngoài, một mình đi vào đại đường, qua nhị đường tam đường tới nội trạch, báo cáo với huyện lệnh đại nhân.
Dọc theo hai bờ sông là hai con đường lớn song song, phía đông là đường cái Hội Kê, phía tây là đường cái Sơn Âm. Ba con đường giao thông thủy lộ thông qua bến tàu đếm không xuể dừng bên sông, nối liền với nhau.
Đi dọc theo đường cái Hội Kê tiến về phía bắc, đường càng ngày càng rộng, cửa hiệu càng ngày càng đông đúc, đây là nơi phồn hoa nhất thành Thiệu Hưng, tên Phủ Hoành Nhai. Ý nghĩa cái đúng như cái tên, chính là một con đường lớn nằm ngang phía trước phủ nha Thiệu Hưng. Còn phủ nha nằm hướng Bắc Nam, con đường tất nhiên là theo hướng đông tây. Chỗ giao cắt với hai con đường cái và con sông ranh giới có tên là Hiên Đình Khẩu. Bởi vì trên một tòa nhà gỗ bên sông, có treu một tấm biển tên "Cổ Hiên Đình". Trên đình lâu thờ phụng Đại từ đại bi Quán thế âm Bồ Tát. Nhưng vì đương kim thiên tử si mê tu đạo, cho nên rất là oán giận với vị Quan Âm Đại Sĩ tu đạo Phật này. Tri phủ Thiệu Hưng thậm chí hạn chế người không trọc tiến vào cúng bái, cho nên hương hỏa không vượng, trong rất nhiều đền thờ dựng đài đá, trông có vẻ hết sức rách nát.
Nhưng Hiên Đình Khẩu từ xưa tới nay luôn là khu sầm uất của thành Thiệu Hương. Buôn bán, giao thông thủy lục đa phần tập trung ở nơi này.
Thẩm Mặc đi tới dưới lầu gỗ, tầm nhìn bất giác bị một phiến đá cao hơn mặt đường xung quanh thu hút.
Mã điển sử chú ý tới ánh mắt của y, cười nói:
- Tiểu tử, nhìn thấy chặt đầu ở nơi này rồi hả?
Thẩm Mặc hoang mang lắc đầu, trí nhớ của y không có phần này.
- Không ngờ còn là chú nhóc ngoan ngoãn.
Mã điển sử bật cười:
- Huyện Hội Kê chúng ta xử quyết tử tù ngay ở tảng "đá hành hình" này đấy...
Nói rồi đưa tay ra minh họa, nhe cái miệng đầy răng vàng nói:
- Giờ ngọ tam khắc, rắc một cái, máu như suối, thế là một cái đầu lâu rơi xuống đất...
Dưới ánh mặt trời chói chang, Thẩm Mặc không khỏi rùng mình, y không ngờ cái tảng đá trơn bóng chu vi chưa tới ba xích này lại là con đường đi tới suối vàng.
Đi vội tới trước, rời khỏi cái chỗ quỷ quái đó, liền thấy không xa có một hòn núi nhỏ xanh um tùm, mặt nam của núi đối diện với y, là một kiến trúc hùng vĩ liên miên. Thẩm Mặc bất lực phát hiện ra, mình cũng chẳng biết rốt cuộc đâu mới là nhà môn. Không khỏi thầm cười khổ :"Mười mấy tuổi đầu còn chưa đi một vòng quanh huyện thành, tiền thân của mình đúng là nam nhân trong cung cấm". Nhưng y không nghĩ tới, nếu người ta chẳng một lòng đọc sách thách hiền, hai tai không nghe chuyện ngoài cửa, thì bằng vào cái gì lẻn vào hàng ngũ người đọc sách?
Tới nơi rồi y mới biết, quần thể kiến trúc kia là do hai huyện nha và một phủ nha tạo thành. Kiến trúc cao nhất ở giữa, chính là nơi đặt phủ nha của phủ Thiệu Hương dưới quyền bố chính sư ti Giang Chiết của Đại Minh. Hai tòa kiến trúc lớn ở bên trái thấp hơn một chút chính là huyện nha của Hội Kê và Sơn Âm, đều cách phủ nha không quá trăm bước.
Đừng thấy ba nha môn nằm kế sát nhau như vậy, nhưng thực tế chỉ có công văn qua lại với nhau. Ba vị trưởng quan địa phương không hề qua lại, chẳng phải vì hai vị đại nhân kia đều lười như Lý huyện lệnh. Mà là bởi vì tri phủ đại nhân tuân thủ quy củ quan trường "tri phủ không vào huyện nha", cho nên mọi người ai ở trong nha môn người nấy. Dựa vào thư từ liên lạc cảm tình với nhau thôi.
Thẩm Mặc đi theo Mã điển sử đi vào huyện nha Hội Kê ngoài cùng phía đông. Trước tiên nhìn thấy một bức tường ngói màu trắng, mặt tường quay ra phía nam, trên mặt dán đầy các loại cáo thị.
Vòng qua bức tường chắn, liền nhìn thấy phía cửa chính đằng xa có một tấm biển lớn ghi "Trung Liêm Phường". Hết sức khí phái cao lớn, bao chùm hết khung cửa nha môn.
Tấm biển và bức tường đối diện với nhau, ở giữa cách một sân rộng chừng năm mươi trượng. Hai bên sân rộng đều có một cái đình. Đình bên trái "Thân Minh Đình", là dùng để công bố những vụ án hình sự được phá gần đây nhất, cùng với kết quả phát xử vụ án, thậm chí ngay cả danh sách chặt đầu cũng được dán ở trong đó. Hiển nhiên là để răn đe cái ác.
Đối diện với nó là một tòa đình có tên là "Tinh Thiện Đình", toàn công bố những hành động trinh tiết, nhân ái hiếu lễ, dùng đễ tuyên dương việc tốt. Không chỉ trước huyện nha, mà trong các phường cũng có hai loại đình "trừng ác hướng thiện" này.
Phía chính giữa nha môn, ngay trung tâm sân rộng, còn có một cái Thánh Dụ Đình, bên trong có một tấm bia đá, bên trên khắc sáu điều thánh dụ của Thái tổ cao hoàng đế, tổng cộng hai mươi bốn chữ "hiếu thuận phụ mẫu, tôn kính trưởng thượng, hòa mục hương lý, giáo huấn tử tôn, ác an sinh lý, vô tác phi vi". Mỗi tháng vào mùng một và mười lăm, huyện quan đều tới tuyên giảng với quần chúng, dạy bọn họ dựa theo sáu điều thánh dụ này mà làm người. Làm con ngoan của triều đình, làm lương dân của Lý đại nhân.
Đoàn người đi vòng qua Thánh Dụ Đình, lúc này mới tới trước cửa huyện nha. Chỉ thấy tường hai bên cửa nha môn, cũng dán đầy đủ mọi thứ văn thư của quan phủ.
Thẩm Mặc nhìn đôi sư tử đá canh sáu cánh cửa, thầm nhủ:" Có lẽ Lục Phiến Môn từ nơi này mà ra."
Đi theo Mã điển sử tất nhiên là không cần phải thông báo, cả đoàn người theo từ cửa phụ đi vào huyện nha. Vừa mới vào Thẩm Mặc liền thấy một bức tường phù điêu, y biết cái này tên là Tiêu Tường, mang ý trang nghiêm trọng thể.
Vòng qua tiêu tường, tới trong sân huyện nha, liền thấy hai bên có hai viện tử, một bên treo biển "Dần Tân Quán", là dịch trạm của bản huyện, bên kia là nhà ngục huyện đầy âm khí.
Hai tòa kiến trúc hoàn toàn chẳng dính dáng gì tới nhau này nằm đối diện, Thẩm Mặc thẩm nhủ :" Chỗ duy nhất giống nhau là có thể ở miễn phí." Trong cái sân này ở góc phía đông bắc có một cái miếu thổ địa nho nhỏ, bên trong không cung phụng thổ địa, mà là mấy con bù nhìn rơm rất đặc biệt. Đó là năm xưa thái tổ gia lột da đám tham quan sau đó nhét cỏ vào bên trong tạo thành.
Cái thứ khủng bố này đặt bên trong miếu thổ địa, mỗi khi có quan viên mới tới nhậm chức, đều phải vào tham quan chiêm ngưỡng một chút, để tăng thêm ý thức liêm chính.
Đi qua nhị môn chính là dãy thứ hai của huyện nha, cũng là dãy lớn nhất trong huyện nha, do hai viện lạc đông tây tạo thành. Trương huyện thừa, Trần chủ bộ và Mã điển sử đều có một tiểu viện riêng làm nơi làm việc. Còn là nơi đặt chỗ làm việc của lục phòng "lại hộ hình binh lễ công".
Kho lúa, kho bạc của bản huyện đều được đặt nơi này, canh phòng hết sức nghiêm ngặt.
Đi qua dãy nhà này, Thẩm Mặc mới nhìn thấy đại đường của huyện nha.
Nhưng ở trong con đường lớn thông tới đại đường còn có tiểu đình có tên là "Giới Thạch Đình". Trong đình thờ cùng một tấm bia đá, mặt hướng ra ngoài của tấm bia đá khắc ba chữ lớn "công sinh minh". Vòng qua phía sau liền nhìn thấy mười sáu chữ ‘nhĩ bổng nhĩ lộc, dân cao dân chi ; hạ dân dịch ngược, thượng thiên nan khi.’
* Bổng lộc của quan là máu thịt của dân, dân chúng dễ dàng bị bức hiếp nhưng trời cao thì không dễ
Mã điển sử để Thẩm Mặc đợi ở bên ngoài, một mình đi vào đại đường, qua nhị đường tam đường tới nội trạch, báo cáo với huyện lệnh đại nhân.
Bình luận facebook